Od 1 sierpnia test HPV HR nowym badaniem w profilaktyce raka szyjki macicy. Bezpłatne badania w COZL.

Od 1 sierpnia 2026 roku zmienia się sposób prowadzenia badań przesiewowych w kierunku raka szyjki macicy. Podstawowym badaniem dla kobiet w wieku od 25 do 64 lat staje się test HPV HR. Eksperci wskazują, że nowa metoda pozwala skuteczniej wykrywać u kobiet ryzyko rozwoju raka szyjki macicy. W przeciwieństwie do klasycznej cytologii, która ocenia zmiany zachodzące w komórkach szyjki macicy, test HPV HR wykrywa obecność wysokoonkogennych typów wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) – głównego czynnika odpowiedzialnego za rozwój raka szyjki macicy. Dzięki temu możliwe jest wcześniejsze wykrycie pacjentek wymagających dalszej diagnostyki.

Test HPV HR podstawowym badaniem przesiewowym. Zapisy na klasyczną cytologię w ramach programu zakończyły się z końcem lipca. Od 1 sierpnia podstawowym badaniem przesiewowym jest test molekularny HPV HR, który wykrywa materiał genetyczny wysokoonkogennych typów wirusa HPV. Przewlekłe zakażenie tym wirusem jest najważniejszym czynnikiem ryzyka rozwoju raka szyjki macicy.

Badanie jest finansowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia i nie wymaga skierowania. Na test można zapisać się za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta, aplikacji mojeIKP lub bezpośrednio w placówce realizującej program.
Wymaz można pobrać w poradni ginekologicznej, a także w placówce podstawowej opieki zdrowotnej, jeżeli pracująca tam położna posiada odpowiednie kwalifikacje.

Co oznacza dodatni wynik testu HPV HR?
Dodatni wynik testu HPV HR nie oznacza automatycznie rozpoznania raka. Oznacza jedynie obecność wirusa HPV wysokiego ryzyka i konieczność dalszej oceny. Z tej samej próbki wykonywana jest cytologia na podłożu płynnym (LBC), która pozwala ocenić komórki szyjki macicy i sprawdzić, czy występują w nich zmiany przednowotworowe lub nowotworowe. W przypadku nieprawidłowego wyniku, pacjentka zostanie skierowana na pogłębioną diagnostykę, która może obejmować kolposkopię lub kolposkopię z pobraniem wycinka do badania histopatologicznego. Ujemny wynik testu HPV HR oznacza bardzo niskie ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy w najbliższych latach.

Jak często należy wykonywać badanie?
Program profilaktyki raka szyjki macicy obejmuje kobiety w wieku od 25 do 64 lat. Przy ujemnym wyniku test HPV HR wykonuje się raz na pięć lat. W przypadku wyniku dodatniego lub występowania określonych czynników ryzyka, badanie kontrolne może zostać zalecone wcześniej, np. po roku. Dla części pacjentek przewidziano również trzyletnie odstępy między badaniami. O terminie kolejnego badania decyduje wynik testu oraz indywidualna sytuacja zdrowotna pacjentki.

Czy test HPV HR jest skuteczniejszy niż klasyczna cytologia?
Badania przeprowadzone przez polskich naukowców wskazują, że test HPV HR jest niemal dwukrotnie skuteczniejszy od klasycznej cytologii w wykrywaniu stanów przedrakowych szyjki macicy. Pilotażem objęto ponad 33 tysiące kobiet. Rak szyjki macicy nadal pozostaje jednym z częściej rozpoznawanych nowotworów złośliwych u kobiet w Polsce. Każdego roku z jego powodu umiera około 1600 pacjentek. Regularne badania przesiewowe pozwalają wykrywać zmiany przedrakowe, zanim rozwinie się nowotwór oraz zwiększają szanse na skuteczne leczenie choroby wykrytej we wczesnym stadium.

Bezpłatny test HPV HR w COZL
Test HPV HR w ramach Programu Profilaktyki Raka Szyjki Macicy można wykonać w Ośrodku Profilaktyki Nowotworów i Promocji Zdrowia Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli przy ul. Jaczewskiego 7 w Lublinie.
Na badanie można umówić się telefonicznie pod numerem 81 454 15 72, osobiście w rejestracji Ośrodka lub za pośrednictwem Internetowego Konta Pacjenta oraz aplikacji mojeIKP.